Formaldehyd jest bezbarwną, łatwopalną substancją. Ma intensywny zapach. Sprawdź, gdzie się znajduje i czy zagraża zdrowiu.

Co to jest?

Formaldehyd to prosty związek chemiczny złożony z wodoru, tlenu i węgla. Wszystkie formy życia- bakterie, rośliny, ryby, zwierzęta i ludzie- naturalnie wytwarzają go jako część metabolizmu komórkowego. Znajduje się w materiałach budowlanych i wielu artykułach gospodarstwa domowego. Występuje w płycie wiórowej, sklejce, płycie pilśniowej, klejach i spoiwach. Oprócz tego stosuje się go w niektórych materiałach izolacyjnych, farbach, powłokach, lakierach, produktach papierowych, tkaninach prasowanych na stałe, nawozach i pestycydach. To również popularny środek konserwujący, bakteriobójczy, grzybobójczy i dezynfekujący. Można go znaleźć w niektórych lekach, kosmetykach, płynach do mycia naczyń i środkach zmiękczających tkaniny.

Jakie są krótkoterminowe skutki narażenia na formaldehyd?

Jeśli poziom formaldehydu w powietrzu przekracza 0,1 ppm, może powodować łzawienie oczu, pieczenie w oczach, nosie i gardle, świszczący oddech, podrażnienie skóry. Może również wywoływać kaszel i nudności. Niektóre osoby są bardzo wrażliwe na formaldehyd, podczas gdy inne nie reagują na taki sam poziom ekspozycji.  Badania pokazują, że formaldehyd nie kumuluje się u ludzi i zwierząt, ponieważ rozkładany jest szybko w naturalnych procesach metabolicznych. W środowisku rozkłada się szybko w powietrzu przez wilgoć i światło słoneczne lub bakterie w glebie albo wodzie.  Długa ekspozycja na niskie dawki może powodować ból głowy, nieżyt nosa i duszność, natomiast wyższe dawki mogą poważnie podrażnić skórę, a także wywoływać pieczenie, łzawienie, zapalenie oskrzeli, obrzęk płuc, zapalenie płuc. Para formaldehydu jest nieco cięższa od powietrza. Dlatego może doprowadzić do uduszenia w słabo wentylowanych lub zamkniętych pomieszczeniach.

Czy powoduje raka?

Badania pracowników narażonych na wysokie poziomy formaldehydu wykazały, że zwiększa on ryzyko białaczki szpikowej i rzadkich nowotworów, takich jak rak zatok przynosowych, jamy nosowej i nosogardzieli. Naukowcy twierdzą, że tylko znaczne i długotrwałe narażenie na formaldehyd zwiększa ryzyko raka. Poziom formaldehydu w domu i miejscu pracy można zmniejszyć poprzez zapewnienie odpowiedniej wentylacji, umiarkowanych temperatur i niższej wilgotności. Dlatego warto zastosować klimatyzację i osuszacze powietrza. Przed zakupem drewna prasowanego, w tym materiałów budowlanych, szafek i mebli, należy zapytać o zawartość formaldehydu.  Przeczytaj także: Jak sprawdzić i dbać o jakość powietrza w domu i mieszkaniu?

Jak leczy się zatrucie formaldehydem?

Wchłanianie dużych ilości formaldehydu dowolną drogą może powodować ciężką toksyczność ogólnoustrojową, prowadzącą do kwasicy metabolicznej, uszkodzenia tkanek i narządów oraz śpiączki. Nie ma antidotum na formaldehyd. Leczenie obejmuje środki wspomagające, w tym odkażanie (płukanie skóry i oczu wodą, płukanie żołądka i podawanie węgla aktywowanego), podawanie dodatkowego tlenu, dożylnego wodorowęglanu sodu i/lub płynu izotonicznego oraz hemodializę. Zobacz także: Jak zanieczyszczone powietrze działa na układ oddechowy człowieka?