Strona główna Układ Nerwowy Przysadka mózgowa – co to jest i jak funkcjonuje

Przysadka mózgowa – co to jest i jak funkcjonuje

820
0
Przysadka mózgowa
Przysadka mózgowa (fot. Shutterstock)

Przysadka mózgowa jest gruczołem dokrwiennym ważącym  0,7 g. Znajduje się on wewnątrz czaszki, w okolicy kostnego zagłębienia nazwanego siodłem tureckim. Przysadka mózgowa jest funkcjonalnie związana z innym obszarem mózgu – podwzgórzem. Przysadka składa się trzech części: przednią, środkową i tylną.

Przysadka mózgowa: część przednia (gruczołowa)

Przysadka mózgowa - umiejscowienie
Przysadka mózgowa – umiejscowienie (fot. Shutterstock)

Przedni płat przysadki mózgowej posiada różowawe zabarwienie, w przekroju poprzecznym widać natomiast, że ma kształt nerki. Poniżej znajdują się hormony przysadki mózgowej:

  • hormon wzrostu, który odpowiada za transport aminokwasów i syntezę białek, wzrost   organizmu oraz poziomu glukozy we krwi, rozkład tłuszczów zapasowych, jak również zatrzymanie jonów wapniowych, potrzebnych do rozrostu kości
  • prolaktynę, która u kobiet odpowiada za laktację, rozpoczynając oraz utrzymując wydzielanie mleka, a u kobiet karmiących blokuje natomiast menstruacje oraz owulacje poprzez hamowanie wydzielania estrogenu
  • hormon adrenokortykotropowy, przez korę nadnerczy wzmaga wydzielanie hormonów
  • hormon tyreotropowy, który pobudza metabolizm, poprzez pobudzenie tarczycy do wydzielania trijodotyroniny oraz tyroksyny. Między tymi gruczołami występuje natomiast zasada sprężenia zwrotnego – zwiększenie się stężenia hormonu tyreotropowego sprawia, że zwiększa się stężenie trijodotyroniny i tyroksyny których wzrost stężenia we krwi powoduje zmniejszenie się wydzielania hormonu tyreotropowego
  • hormon folikulotropowy sprawia, że w przypadku mężczyzn pobudzana jest  spermatogeneza, natomiast u kobiet rośnie oraz dojrzewa pęcherzyk jajnikowy jak również wydzielany jest estrogen
  • hormon luteinzujący sprawia, że w przypadku kobiet podtrzymywane jest jajeczkowanie oraz produkowany jest progesteron, w przypadku mężczyzn pobudzana jest produkcja testosteronu
  • endorfiny

Przysadka mózgowa: część środkowa

Część środkowa oraz przednia powstały z nabłonka, który wyściela podniebienie wtórne. Część środkowa wydziela hormon zwany melanotropiną, która pobudza do syntezy melaniny komórki barwnikowe skóry.

Przysadka mózgowa: część tylna (nerwowa)

Część tylna przysadki powstała z podwzgórza i funkcjonalnie stanowi jego część. Nie wytwarza ona własnych hormonów, a jedynie je magazynuje. Oto hormony, które są przechowywane przez przysadkę mózgową:

  • oksytocyna –  wspomaga zapłodnienie i powoduje skurcze macicy, ułatwiając poród
  • wazopresynę, czyli hormon antydiuretyczny – zapobiega ona odwodnieniu, które powodowane jest wzmożonym wchłanianiem zwrotnym wody, znajdującej się w nefronach

Hormony części tylnej przysadki mózgowej są syntetyzowane w okolicy podwzgórzowej przedniej.

Przysadka mózgowa choroby

Możliwe problemy to między innymi niedoczynność lub nadczynność przysadki mózgowej. Niedoczynność często powoduje upośledzenie rozwoju biologicznego oraz karłowatość. Nadczynność natomiast, objawia się przedwczesną dojrzałością płciową w wieku dziecięcym oraz nadmiernym rozwojem w przypadku dorosłych.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here